Eltun Süleymanov: "Azərbaycanın növbəti inkişaf mərhələsində əsas hədəfi innovasiya, və yeni bazarlara çıxış imkanlarının ölkə iqtisadiyyatına gətirilməsidir"
Tarix: 27-09-2026 | Saat: 15:43
Bölmə:Manşet / Siyasət | çapa göndər
Bir ölkənin iqtisadi gücü yalnız bu gün istehsal etdiyi və ixrac etdiyi məhsulların həcmi ilə ölçülmür. Əsl güc sabahın imkanlarını bu gündən görmək, həmin imkanları real layihələrə çevirmək və ölkənin coğrafiyasını, enerji resurslarını, insan kapitalını və texnoloji potensialını vahid inkişaf strategiyasında birləşdirmək bacarığıdır.
Bu sözləri aia.az-a açıqlamasında Eltun Süleymanov deyib.
Müsahibimiz bildirib ki, Bakıda keçirilən II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumunda Prezident cənab İlham Əliyevin səsləndirdiyi fikirlər Azərbaycanın qarşıdakı iqtisadi mərhələsinin məhz belə çoxşaxəli model üzərində qurulduğunu göstərdi. Forumun mövzusu — parçalanmış dünyada etimadın bərpası və Cənubi Qafqazın qlobal bağlantı və investisiya sabitliyində rolu — bu baxımdan Azərbaycanın qarşısında dayanan imkanlarla birbaşa səsləşir. Azərbaycanın iqtisadi inkişaf tarixində enerji həmişə xüsusi yer tutub. Lakin bu gün enerji anlayışının özü dəyişir. Artıq söhbət yalnız neft və qaz hasilatından getmir. Bərpaolunan enerji, elektrik ötürülməsi, enerji saxlanc sistemləri, yaşıl enerji ixracı və bu enerjinin rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafına yönəldilməsi yeni mərhələnin əsas istiqamətlərindəndir. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın yalnız Xəzərin Azərbaycan sektorunda 157 giqavatlıq enerji potensialına malik olduğunu bildirdi. Qarşıdakı beş il ərzində ölkənin bütün ərazisində bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişaf etdirilməsi hədəfi də diqqətə çatdırıldı. Bu, enerji siyasətinin məzmununda mühüm dəyişiklik deməkdir. Əgər əvvəl enerji əsasən iqtisadiyyatın gəlir mənbəyi idisə, indi enerji eyni zamanda yeni sənayelərin, rəqəmsal texnologiyaların və beynəlxalq bağlantıların hərəkətverici qüvvəsinə çevrilir. Azərbaycanın gələcəyini müəyyənləşdirən digər mühüm istiqamət logistika və nəqliyyatdır. Dünyada təchizat zəncirlərinin yenidən formalaşdığı bir vaxtda ölkələrin coğrafi mövqeyi yeni məna qazanır. Azərbaycan isə Şərq-Qərb və Şimal-Cənub istiqamətlərinin kəsişdiyi məkanda yerləşir. Lakin coğrafiyanın iqtisadi üstünlüyə çevrilməsi yalnız xəritə ilə mümkün deyil. Bunun üçün dəmir yolları, limanlar, avtomobil yolları, gömrük sistemləri, rəqəmsal idarəetmə və qonşu ölkələrlə koordinasiya tələb olunur. Azərbaycan bu istiqamətdə artıq mühüm infrastruktur yaradıb. Cənab Prezident İlham Əliyevin açıqladığı məlumata görə, dəmir yollarının 60 faizi elektrikləşdirilib və proses davam edir. Ölkənin qonşuları ilə dəmir yolu bağlantıları mövcuddur. Daha mühüm göstərici isə tranzit perspektividir. Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit yüklərin həcminin bu il 16 milyon tona çatacağı, 2030-cu ilədək isə hər iki əsas istiqamətdə 25 milyon tona və daha yüksək səviyyəyə yüksəldilməsinin hədəfləndiyi bildirilib. Bu, Azərbaycanın nəqliyyat xəritəsindəki mövqeyinin iqtisadi məzmuna çevrilməsinin göstəricisidir. Azərbaycanın yeni iqtisadi üfüqlərində ən diqqətçəkən istiqamətlərdən biri enerji ilə rəqəmsal texnologiyanın birləşməsidir. Süni intellektin və data mərkəzlərinin inkişafı böyük həcmdə elektrik enerjisi tələb edir. Cənab Prezidentin forumda qeyd etdiyi kimi, Azərbaycanın əlavə enerji potensialı bu sahədə yeni imkanlar yarada bilər. Bunun üçün yeni ötürücü xətlərin tikilməsi və mövcud şəbəkənin genişləndirilməsi istiqamətində iş aparılır. Azərbaycanın Qərbə doğru fiber-optik bağlantısının olması, Xəzərin dibi ilə Azərbaycanı Qazaxıstanla birləşdirəcək kabel layihəsinin həyata keçirilməsi də rəqəmsal bağlantı imkanlarının genişləndirilməsi baxımından diqqət çəkir. Beləliklə, Xəzər yalnız enerji resurslarının daşındığı məkan kimi deyil, həm də enerji və rəqəmsal bağlantıların keçdiyi strateji məkan kimi yeni məna qazanır. Azərbaycanın enerji strategiyasının başqa bir mühüm istiqaməti elektrik ixracının genişləndirilməsidir. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycan, Özbəkistan və Qazaxıstan arasında Mərkəzi Asiyanı Azərbaycan və daha sonra Avropa ilə birləşdirəcək sualtı elektrik kabeli layihəsini qeyd etdi. Eyni zamanda Qara dənizin dibi ilə Azərbaycandan Gürcüstana, oradan Rumıniyaya uzanacaq 4 giqavat gücündə elektrik kabeli layihəsinin də texniki-iqtisadi əsaslandırmadan sonrakı mərhələdə olduğunu bildirdi. Bu layihələrə yalnız enerji infrastrukturu kimi baxmaq kifayət deyil. Onlar Azərbaycanın Avropa ilə Mərkəzi Asiya arasında yeni enerji bağlantılarının formalaşmasında iştirakını genişləndirən layihələrdir. Eyni zamanda ölkənin enerji ixracatçısı kimi rolunun məzmununu da dəyişə bilər.
Yeni iqtisadi gündəliyin başqa bir mühüm istiqaməti kənd təsərrüfatıdır. Qlobal iqlim dəyişiklikləri, su ehtiyatları və təchizat zəncirlərində yaranan problemlər ərzaq təhlükəsizliyini strateji məsələ kimi ön plana çıxarır. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycanda ərzaq təhlükəsizliyi sahəsində görülən işləri və bu istiqamətdə dövlət proqramının qəbul edildiyini diqqətə çatdırdı. Bu yanaşma kənd təsərrüfatına yalnız ənənəvi istehsal sahəsi kimi deyil, iqtisadi və milli təhlükəsizliyin mühüm komponenti kimi baxıldığını göstərir. Deməli, Azərbaycanın gələcək investisiya xəritəsində kənd təsərrüfatı da yeni texnologiyalar, suya qənaət, məhsuldarlıq və daxili tələbatın təmin olunması ilə əlaqələndirilir. Enerji, logistika, rəqəmsallaşma və texnologiya nə qədər inkişaf etsə də, bütün bu istiqamətlərin arxasında insan dayanır. Cənab Prezident İlham Əliyev forumda hazırlıqlı kadrların əhəmiyyətini xüsusi vurğulayaraq, peşəkar və ixtisaslı insan resursları olmadan qarşıya qoyulan məqsədlərə nail olmağın mümkün olmadığını bildirdi. Kibertəhlükəsizlik Mərkəzinin fəaliyyəti, xaricdə təhsil proqramları və təhsil sahəsində aparılan işlər insan kapitalının inkişafı ilə əlaqələndirildi.
Bu fikir Azərbaycanın yeni iqtisadi modelinin ən vacib cəhətlərindən birini ortaya qoyur: gələcəyin iqtisadiyyatını yalnız zavodlar, yollar, elektrik stansiyaları və kabellər qurmur. Onları idarə edəcək, inkişaf etdirəcək və yeni texnologiyalara uyğunlaşdıracaq insan kapitalı da eyni dərəcədə vacibdir. II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumunda səslənən fikirlərdən belə bir mənzərə formalaşır: Azərbaycan neft-qaz imkanlarını qoruyur, lakin iqtisadiyyatını bununla məhdudlaşdırmır. Azərbaycan tranzit ölkə olmaqla kifayətlənmir, qlobal bağlantıların mühüm halqasına çevrilmək istəyir. Azərbaycan enerji ixracını davam etdirir, eyni zamanda yaşıl enerjinin və elektrik enerjisinin yeni bazarlara çıxarılması üçün imkanlar yaradır. Azərbaycan rəqəmsal transformasiyanı yalnız texnologiya məsələsi kimi deyil, enerji, kadr və infrastrukturla birləşən yeni iqtisadi model kimi nəzərdən keçirir. Azərbaycan kənd təsərrüfatını isə ərzaq təhlükəsizliyinin mühüm dayaqlarından biri kimi qiymətləndirir. Beləliklə, Bakıda keçirilən forum yalnız investorların toplandığı beynəlxalq tədbir kimi yadda qalmır. O, Azərbaycanın gələcək iqtisadi inkişafının əsas istiqamətlərinin açıq şəkildə təqdim olunduğu platformaya çevrilir. Dünənin neft gəlirləri ilə qurulan infrastruktur bu günün logistika və enerji imkanlarını formalaşdırır. Bu günün enerji və nəqliyyat imkanları isə sabahın rəqəmsal və texnoloji iqtisadiyyatına yol açır-deyə E. Süleymanov fikirlərini yekunlaşdırıb.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Digər xəbərlər
Tarix: 27-09-2026 | Saat: 15:43
Bölmə:Manşet / Siyasət | çapa göndər
Bir ölkənin iqtisadi gücü yalnız bu gün istehsal etdiyi və ixrac etdiyi məhsulların həcmi ilə ölçülmür. Əsl güc sabahın imkanlarını bu gündən görmək, həmin imkanları real layihələrə çevirmək və ölkənin coğrafiyasını, enerji resurslarını, insan kapitalını və texnoloji potensialını vahid inkişaf strategiyasında birləşdirmək bacarığıdır.
Bu sözləri aia.az-a açıqlamasında Eltun Süleymanov deyib.
Müsahibimiz bildirib ki, Bakıda keçirilən II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumunda Prezident cənab İlham Əliyevin səsləndirdiyi fikirlər Azərbaycanın qarşıdakı iqtisadi mərhələsinin məhz belə çoxşaxəli model üzərində qurulduğunu göstərdi. Forumun mövzusu — parçalanmış dünyada etimadın bərpası və Cənubi Qafqazın qlobal bağlantı və investisiya sabitliyində rolu — bu baxımdan Azərbaycanın qarşısında dayanan imkanlarla birbaşa səsləşir. Azərbaycanın iqtisadi inkişaf tarixində enerji həmişə xüsusi yer tutub. Lakin bu gün enerji anlayışının özü dəyişir. Artıq söhbət yalnız neft və qaz hasilatından getmir. Bərpaolunan enerji, elektrik ötürülməsi, enerji saxlanc sistemləri, yaşıl enerji ixracı və bu enerjinin rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafına yönəldilməsi yeni mərhələnin əsas istiqamətlərindəndir. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın yalnız Xəzərin Azərbaycan sektorunda 157 giqavatlıq enerji potensialına malik olduğunu bildirdi. Qarşıdakı beş il ərzində ölkənin bütün ərazisində bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişaf etdirilməsi hədəfi də diqqətə çatdırıldı. Bu, enerji siyasətinin məzmununda mühüm dəyişiklik deməkdir. Əgər əvvəl enerji əsasən iqtisadiyyatın gəlir mənbəyi idisə, indi enerji eyni zamanda yeni sənayelərin, rəqəmsal texnologiyaların və beynəlxalq bağlantıların hərəkətverici qüvvəsinə çevrilir. Azərbaycanın gələcəyini müəyyənləşdirən digər mühüm istiqamət logistika və nəqliyyatdır. Dünyada təchizat zəncirlərinin yenidən formalaşdığı bir vaxtda ölkələrin coğrafi mövqeyi yeni məna qazanır. Azərbaycan isə Şərq-Qərb və Şimal-Cənub istiqamətlərinin kəsişdiyi məkanda yerləşir. Lakin coğrafiyanın iqtisadi üstünlüyə çevrilməsi yalnız xəritə ilə mümkün deyil. Bunun üçün dəmir yolları, limanlar, avtomobil yolları, gömrük sistemləri, rəqəmsal idarəetmə və qonşu ölkələrlə koordinasiya tələb olunur. Azərbaycan bu istiqamətdə artıq mühüm infrastruktur yaradıb. Cənab Prezident İlham Əliyevin açıqladığı məlumata görə, dəmir yollarının 60 faizi elektrikləşdirilib və proses davam edir. Ölkənin qonşuları ilə dəmir yolu bağlantıları mövcuddur. Daha mühüm göstərici isə tranzit perspektividir. Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit yüklərin həcminin bu il 16 milyon tona çatacağı, 2030-cu ilədək isə hər iki əsas istiqamətdə 25 milyon tona və daha yüksək səviyyəyə yüksəldilməsinin hədəfləndiyi bildirilib. Bu, Azərbaycanın nəqliyyat xəritəsindəki mövqeyinin iqtisadi məzmuna çevrilməsinin göstəricisidir. Azərbaycanın yeni iqtisadi üfüqlərində ən diqqətçəkən istiqamətlərdən biri enerji ilə rəqəmsal texnologiyanın birləşməsidir. Süni intellektin və data mərkəzlərinin inkişafı böyük həcmdə elektrik enerjisi tələb edir. Cənab Prezidentin forumda qeyd etdiyi kimi, Azərbaycanın əlavə enerji potensialı bu sahədə yeni imkanlar yarada bilər. Bunun üçün yeni ötürücü xətlərin tikilməsi və mövcud şəbəkənin genişləndirilməsi istiqamətində iş aparılır. Azərbaycanın Qərbə doğru fiber-optik bağlantısının olması, Xəzərin dibi ilə Azərbaycanı Qazaxıstanla birləşdirəcək kabel layihəsinin həyata keçirilməsi də rəqəmsal bağlantı imkanlarının genişləndirilməsi baxımından diqqət çəkir. Beləliklə, Xəzər yalnız enerji resurslarının daşındığı məkan kimi deyil, həm də enerji və rəqəmsal bağlantıların keçdiyi strateji məkan kimi yeni məna qazanır. Azərbaycanın enerji strategiyasının başqa bir mühüm istiqaməti elektrik ixracının genişləndirilməsidir. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycan, Özbəkistan və Qazaxıstan arasında Mərkəzi Asiyanı Azərbaycan və daha sonra Avropa ilə birləşdirəcək sualtı elektrik kabeli layihəsini qeyd etdi. Eyni zamanda Qara dənizin dibi ilə Azərbaycandan Gürcüstana, oradan Rumıniyaya uzanacaq 4 giqavat gücündə elektrik kabeli layihəsinin də texniki-iqtisadi əsaslandırmadan sonrakı mərhələdə olduğunu bildirdi. Bu layihələrə yalnız enerji infrastrukturu kimi baxmaq kifayət deyil. Onlar Azərbaycanın Avropa ilə Mərkəzi Asiya arasında yeni enerji bağlantılarının formalaşmasında iştirakını genişləndirən layihələrdir. Eyni zamanda ölkənin enerji ixracatçısı kimi rolunun məzmununu da dəyişə bilər.
Yeni iqtisadi gündəliyin başqa bir mühüm istiqaməti kənd təsərrüfatıdır. Qlobal iqlim dəyişiklikləri, su ehtiyatları və təchizat zəncirlərində yaranan problemlər ərzaq təhlükəsizliyini strateji məsələ kimi ön plana çıxarır. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycanda ərzaq təhlükəsizliyi sahəsində görülən işləri və bu istiqamətdə dövlət proqramının qəbul edildiyini diqqətə çatdırdı. Bu yanaşma kənd təsərrüfatına yalnız ənənəvi istehsal sahəsi kimi deyil, iqtisadi və milli təhlükəsizliyin mühüm komponenti kimi baxıldığını göstərir. Deməli, Azərbaycanın gələcək investisiya xəritəsində kənd təsərrüfatı da yeni texnologiyalar, suya qənaət, məhsuldarlıq və daxili tələbatın təmin olunması ilə əlaqələndirilir. Enerji, logistika, rəqəmsallaşma və texnologiya nə qədər inkişaf etsə də, bütün bu istiqamətlərin arxasında insan dayanır. Cənab Prezident İlham Əliyev forumda hazırlıqlı kadrların əhəmiyyətini xüsusi vurğulayaraq, peşəkar və ixtisaslı insan resursları olmadan qarşıya qoyulan məqsədlərə nail olmağın mümkün olmadığını bildirdi. Kibertəhlükəsizlik Mərkəzinin fəaliyyəti, xaricdə təhsil proqramları və təhsil sahəsində aparılan işlər insan kapitalının inkişafı ilə əlaqələndirildi.
Bu fikir Azərbaycanın yeni iqtisadi modelinin ən vacib cəhətlərindən birini ortaya qoyur: gələcəyin iqtisadiyyatını yalnız zavodlar, yollar, elektrik stansiyaları və kabellər qurmur. Onları idarə edəcək, inkişaf etdirəcək və yeni texnologiyalara uyğunlaşdıracaq insan kapitalı da eyni dərəcədə vacibdir. II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumunda səslənən fikirlərdən belə bir mənzərə formalaşır: Azərbaycan neft-qaz imkanlarını qoruyur, lakin iqtisadiyyatını bununla məhdudlaşdırmır. Azərbaycan tranzit ölkə olmaqla kifayətlənmir, qlobal bağlantıların mühüm halqasına çevrilmək istəyir. Azərbaycan enerji ixracını davam etdirir, eyni zamanda yaşıl enerjinin və elektrik enerjisinin yeni bazarlara çıxarılması üçün imkanlar yaradır. Azərbaycan rəqəmsal transformasiyanı yalnız texnologiya məsələsi kimi deyil, enerji, kadr və infrastrukturla birləşən yeni iqtisadi model kimi nəzərdən keçirir. Azərbaycan kənd təsərrüfatını isə ərzaq təhlükəsizliyinin mühüm dayaqlarından biri kimi qiymətləndirir. Beləliklə, Bakıda keçirilən forum yalnız investorların toplandığı beynəlxalq tədbir kimi yadda qalmır. O, Azərbaycanın gələcək iqtisadi inkişafının əsas istiqamətlərinin açıq şəkildə təqdim olunduğu platformaya çevrilir. Dünənin neft gəlirləri ilə qurulan infrastruktur bu günün logistika və enerji imkanlarını formalaşdırır. Bu günün enerji və nəqliyyat imkanları isə sabahın rəqəmsal və texnoloji iqtisadiyyatına yol açır-deyə E. Süleymanov fikirlərini yekunlaşdırıb.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Xəbəri paylaş
Digər xəbərlər
27-09-2026
