Səttar Möhbalıyev: "Sülhün memarı olan Azərbaycan yeni geosiyasi nizamın qurucusu kimi yüksəlir"
Tarix: 04-05-2026 | Saat: 20:56
Bölmə:Manşet / Siyasət | çapa göndər
Cənab Prezident İlham Əliyevin “Avropa Siyasi Birliyi”nin 8-ci Zirvə toplantısında videobağlantı vasitəsilə etdiyi çıxış yalnız cari siyasi vəziyyətin şərhi deyil, eyni zamanda post-münaqişə dövründə Azərbaycanın strateji baxışını, diplomatik prioritetlərini və beynəlxalq sistemdə öz yerini necə gördüyünü ortaya qoyan konseptual bir platformadır. Bu çıxış məzmun etibarilə həm regional barışıq modelinin təqdimatı, həm də Avropa siyasi institutlarına ünvanlanan prinsipial mesajların sintezi kimi diqqət çəkir.
Bu sözləri aia.az verdiyi açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Səttar Möhbalıyev deyib.
Fikirlərini davam etdirən millət vəkili bildirib ki, cənab Prezidentin nitqində ən güclü xətt Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin artıq “post-münaqişə mərhələsi”nə daxil olmasıdır. Bu, sadəcə siyasi bəyanat deyil, yeni regional reallığın beynəlxalq müstəviyə çıxarılması cəhdidir. Ermənistanın 2028-ci ildə Zirvə görüşünün Azərbaycanda keçirilməsini dəstəkləməsi xüsusi vurğulanaraq qarşılıqlı etimadın formalaşdığı mesajını verir. Bu yanaşma regionda uzun illər davam edən qarşıdurmanın artıq əməkdaşlıq platformasına transformasiya olunduğunu göstərmək məqsədi daşıyır. “Biz cəmi doqquz aydır ki, sülh şəraitindəyik və sülhdə yaşamağı öyrənirik.” Bu fikir siyasi ritorikadan daha çox psixoloji və sosial transformasiyaya işarə edir. Yəni sülh yalnız sənəd üzərində deyil, həm də düşüncə tərzində formalaşan bir proses kimi təqdim olunur. Çıxışda xüsusi yer tutan məqamlardan biri sülhün konkret iqtisadi nəticələrlə əsaslandırılmasıdır. Azərbaycanın birtərəfli şəkildə tranzit məhdudiyyətlərini aradan qaldırması və Ermənistanla ticarət əlaqələrinin başlanması regionda yeni iqtisadi arxitekturanın qurulduğunu göstərir. “İndiyə qədər Ermənistana Azərbaycan ərazisi vasitəsilə 28 min ton yük çatdırılıb. 12 min ton neft məhsullarımız Ermənistana ixrac edilib.” Bu yanaşma klassik diplomatiyadan fərqli olaraq “praktiki sülh modeli”ni ön plana çıxarır. Yəni sülh yalnız siyasi razılaşma deyil, iqtisadi qarşılıqlı asılılıq və fayda üzərində qurulan dayanıqlı mexanizm kimi təqdim olunur. Eyni zamanda “Trampın Beynəlxalq Sülh və Rifah Marşrutu”nun qeyd olunması Azərbaycanın regional tranzit mərkəzi rolunu gücləndirməklə yanaşı, qlobal güclərlə əlaqələrin balanslaşdırıldığını göstərir. Donald Trump faktorunun bu kontekstdə çəkilməsi geosiyasi simvolizm baxımından diqqətəlayiqdir.
Millət vəkili onu da bildirib ki, nitqin mühüm istiqamətlərindən biri Avropa strukturlarına ünvanlanan açıq və bəzən sərt tənqidlər idi. Bununla belə, cənab Prezident diferensial yanaşma nümayiş etdirərək Avropa Komissiyasının mövqeyini müsbət qiymətləndirir, digər qurumları isə tənqid edir. “İkili standartlar bu gün sanki AŞPA-nın iş təlimatıdır.” “Avropa Parlamenti böhtan və yalan yayaraq Azərbaycanı hədəfə alır.” Burada əsas məqsəd Avropa daxilində vahid siyasi mövqenin olmadığını göstərmək və Azərbaycanın yalnız obyektiv yanaşma sərgiləyən tərəfdaşlarla əməkdaşlığa açıq olduğunu vurğulamaqdır. Avropa Parlamenti və Avropa Şurası Parlament Assambleyasına yönələn tənqidlər isə siyasi təzyiq alətlərinə qarşı müqavimət mesajı kimi çıxış edir. Çıxışda Azərbaycanın 2023-cü ildə atdığı addımlar beynəlxalq hüquq kontekstində əsaslandırılır. Bu, yalnız keçmişə baxış deyil, həm də gələcək üçün hüquqi və siyasi çərçivənin müəyyən edilməsidir. “Biz BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrini özümüz icra etdik.” Bu tezis beynəlxalq sistemdə selektiv yanaşmalara qarşı alternativ narrativ formalaşdırır. Əgər beynəlxalq mexanizmlər işləmirsə, dövlətlər öz suveren hüquqlarını təmin etmək üçün hərəkət edə bilər. Azərbaycan parlamentinin Avropa Parlamenti ilə əməkdaşlığı dayandırmaq qərarı çıxışda xüsusi vurğulanır. Bu, diplomatik münasibətlərin yeni mərhələyə keçdiyini göstərən ciddi siqnaldır. Parlament diplomatiyasının bu şəkildə sərtləşməsi Azərbaycanın öz maraqlarını daha qətiyyətlə müdafiə etməyə hazır olduğunu nümayiş etdirir. Ümumilikdə çıxış Azərbaycanın regional aktordan daha geniş – Avrasiya məkanında strateji oyunçuya çevrildiyini göstərir. Orta Dəhliz, enerji resursları, nəqliyyat layihələri və siyasi sabitlik amili ölkəni qlobal geosiyasi xəritədə daha önəmli mövqeyə gətirir. Bu kontekstdə Azərbaycan yalnız iştirakçı deyil, həm də təşəbbüskar və formalaşdırıcı aktor kimi çıxış edir. Sülh təşəbbüsləri, iqtisadi inteqrasiya və diplomatik balans siyasəti bu rolun əsas sütunlarını təşkil edir.
Çıxışın sonunda səsləndirilən əsas fikir Azərbaycanın strateji kursunun dəyişməz olduğunu təsdiqləyir. “Azərbaycan sülh gündəliyinə sadiqdir.” Bu mesaj həm region ölkələrinə, həm də beynəlxalq ictimaiyyətə ünvanlanır. Bütün tənqidlərə və təzyiqlərə baxmayaraq, Azərbaycan özünü sabitlik, əməkdaşlıq və inkişaf platforması kimi təqdim edir. Cənab Prezident İlham Əliyevin bu çıxışı klassik diplomatik nitqdən daha geniş məna daşıyır. Bu, bir tərəfdən regionda yeni sülh modelinin təqdimatı, digər tərəfdən isə qlobal siyasi sistemdə Azərbaycanın artan rolunun bəyanıdır. Nitq göstərir ki, Azərbaycan artıq yalnız hadisələrə reaksiya verən deyil, onları formalaşdıran və istiqamətləndirən güc mərkəzinə çevrilməkdədir. Bu baxımdan çıxış həm siyasi manifest, həm də gələcək geosiyasi proseslərin konturlarını müəyyən edən strateji sənəd kimi qiymətləndirilə bilər-deyə Səttar Möhbalıyev fikirlərini yekunlaşdırıb.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Digər xəbərlər
Tarix: 04-05-2026 | Saat: 20:56
Bölmə:Manşet / Siyasət | çapa göndər
Cənab Prezident İlham Əliyevin “Avropa Siyasi Birliyi”nin 8-ci Zirvə toplantısında videobağlantı vasitəsilə etdiyi çıxış yalnız cari siyasi vəziyyətin şərhi deyil, eyni zamanda post-münaqişə dövründə Azərbaycanın strateji baxışını, diplomatik prioritetlərini və beynəlxalq sistemdə öz yerini necə gördüyünü ortaya qoyan konseptual bir platformadır. Bu çıxış məzmun etibarilə həm regional barışıq modelinin təqdimatı, həm də Avropa siyasi institutlarına ünvanlanan prinsipial mesajların sintezi kimi diqqət çəkir.
Bu sözləri aia.az verdiyi açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Səttar Möhbalıyev deyib.
Fikirlərini davam etdirən millət vəkili bildirib ki, cənab Prezidentin nitqində ən güclü xətt Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin artıq “post-münaqişə mərhələsi”nə daxil olmasıdır. Bu, sadəcə siyasi bəyanat deyil, yeni regional reallığın beynəlxalq müstəviyə çıxarılması cəhdidir. Ermənistanın 2028-ci ildə Zirvə görüşünün Azərbaycanda keçirilməsini dəstəkləməsi xüsusi vurğulanaraq qarşılıqlı etimadın formalaşdığı mesajını verir. Bu yanaşma regionda uzun illər davam edən qarşıdurmanın artıq əməkdaşlıq platformasına transformasiya olunduğunu göstərmək məqsədi daşıyır. “Biz cəmi doqquz aydır ki, sülh şəraitindəyik və sülhdə yaşamağı öyrənirik.” Bu fikir siyasi ritorikadan daha çox psixoloji və sosial transformasiyaya işarə edir. Yəni sülh yalnız sənəd üzərində deyil, həm də düşüncə tərzində formalaşan bir proses kimi təqdim olunur. Çıxışda xüsusi yer tutan məqamlardan biri sülhün konkret iqtisadi nəticələrlə əsaslandırılmasıdır. Azərbaycanın birtərəfli şəkildə tranzit məhdudiyyətlərini aradan qaldırması və Ermənistanla ticarət əlaqələrinin başlanması regionda yeni iqtisadi arxitekturanın qurulduğunu göstərir. “İndiyə qədər Ermənistana Azərbaycan ərazisi vasitəsilə 28 min ton yük çatdırılıb. 12 min ton neft məhsullarımız Ermənistana ixrac edilib.” Bu yanaşma klassik diplomatiyadan fərqli olaraq “praktiki sülh modeli”ni ön plana çıxarır. Yəni sülh yalnız siyasi razılaşma deyil, iqtisadi qarşılıqlı asılılıq və fayda üzərində qurulan dayanıqlı mexanizm kimi təqdim olunur. Eyni zamanda “Trampın Beynəlxalq Sülh və Rifah Marşrutu”nun qeyd olunması Azərbaycanın regional tranzit mərkəzi rolunu gücləndirməklə yanaşı, qlobal güclərlə əlaqələrin balanslaşdırıldığını göstərir. Donald Trump faktorunun bu kontekstdə çəkilməsi geosiyasi simvolizm baxımından diqqətəlayiqdir.
Millət vəkili onu da bildirib ki, nitqin mühüm istiqamətlərindən biri Avropa strukturlarına ünvanlanan açıq və bəzən sərt tənqidlər idi. Bununla belə, cənab Prezident diferensial yanaşma nümayiş etdirərək Avropa Komissiyasının mövqeyini müsbət qiymətləndirir, digər qurumları isə tənqid edir. “İkili standartlar bu gün sanki AŞPA-nın iş təlimatıdır.” “Avropa Parlamenti böhtan və yalan yayaraq Azərbaycanı hədəfə alır.” Burada əsas məqsəd Avropa daxilində vahid siyasi mövqenin olmadığını göstərmək və Azərbaycanın yalnız obyektiv yanaşma sərgiləyən tərəfdaşlarla əməkdaşlığa açıq olduğunu vurğulamaqdır. Avropa Parlamenti və Avropa Şurası Parlament Assambleyasına yönələn tənqidlər isə siyasi təzyiq alətlərinə qarşı müqavimət mesajı kimi çıxış edir. Çıxışda Azərbaycanın 2023-cü ildə atdığı addımlar beynəlxalq hüquq kontekstində əsaslandırılır. Bu, yalnız keçmişə baxış deyil, həm də gələcək üçün hüquqi və siyasi çərçivənin müəyyən edilməsidir. “Biz BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrini özümüz icra etdik.” Bu tezis beynəlxalq sistemdə selektiv yanaşmalara qarşı alternativ narrativ formalaşdırır. Əgər beynəlxalq mexanizmlər işləmirsə, dövlətlər öz suveren hüquqlarını təmin etmək üçün hərəkət edə bilər. Azərbaycan parlamentinin Avropa Parlamenti ilə əməkdaşlığı dayandırmaq qərarı çıxışda xüsusi vurğulanır. Bu, diplomatik münasibətlərin yeni mərhələyə keçdiyini göstərən ciddi siqnaldır. Parlament diplomatiyasının bu şəkildə sərtləşməsi Azərbaycanın öz maraqlarını daha qətiyyətlə müdafiə etməyə hazır olduğunu nümayiş etdirir. Ümumilikdə çıxış Azərbaycanın regional aktordan daha geniş – Avrasiya məkanında strateji oyunçuya çevrildiyini göstərir. Orta Dəhliz, enerji resursları, nəqliyyat layihələri və siyasi sabitlik amili ölkəni qlobal geosiyasi xəritədə daha önəmli mövqeyə gətirir. Bu kontekstdə Azərbaycan yalnız iştirakçı deyil, həm də təşəbbüskar və formalaşdırıcı aktor kimi çıxış edir. Sülh təşəbbüsləri, iqtisadi inteqrasiya və diplomatik balans siyasəti bu rolun əsas sütunlarını təşkil edir.
Çıxışın sonunda səsləndirilən əsas fikir Azərbaycanın strateji kursunun dəyişməz olduğunu təsdiqləyir. “Azərbaycan sülh gündəliyinə sadiqdir.” Bu mesaj həm region ölkələrinə, həm də beynəlxalq ictimaiyyətə ünvanlanır. Bütün tənqidlərə və təzyiqlərə baxmayaraq, Azərbaycan özünü sabitlik, əməkdaşlıq və inkişaf platforması kimi təqdim edir. Cənab Prezident İlham Əliyevin bu çıxışı klassik diplomatik nitqdən daha geniş məna daşıyır. Bu, bir tərəfdən regionda yeni sülh modelinin təqdimatı, digər tərəfdən isə qlobal siyasi sistemdə Azərbaycanın artan rolunun bəyanıdır. Nitq göstərir ki, Azərbaycan artıq yalnız hadisələrə reaksiya verən deyil, onları formalaşdıran və istiqamətləndirən güc mərkəzinə çevrilməkdədir. Bu baxımdan çıxış həm siyasi manifest, həm də gələcək geosiyasi proseslərin konturlarını müəyyən edən strateji sənəd kimi qiymətləndirilə bilər-deyə Səttar Möhbalıyev fikirlərini yekunlaşdırıb.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Xəbəri paylaş
Digər xəbərlər
