Azərbaycan–Türkiyə münasibətlərini hədəfə alan çağırışlar: Kimlər iki qardaş ölkə arasında gərginlik yaratmaq istəyir?
Tarix: 14-10-2026 | Saat: 19:00
Bölmə:Özəl | çapa göndər
Son günlər Türkiyənin bəzi media platformalarında və sosial şəbəkələrində Azərbaycanla bağlı səsləndirilən sərt fikirlər iki ölkə arasındakı münasibətlər ətrafında yeni müzakirələr yaradıb. Ayrı-ayrı siyasi və dini çevrələrin Azərbaycan dövlətinin daxili siyasətinə yönəlmiş tənqidləri, İstanbul və Ankarada keçirilən etiraz aksiyaları bu prosesin mümkün nəticələri barədə sualları aktuallaşdırıb. Əsas müzakirə mövzusu isə həmin çıxışların Azərbaycan–Türkiyə strateji müttəfiqliyinə hansı dərəcədə təsir göstərə biləcəyidir.
Azərbaycanla Türkiyə arasındakı münasibətlər uzun illər ərzində formalaşmış siyasi, iqtisadi, hərbi və mədəni əməkdaşlığa əsaslanır. Ortaq tarixi köklər və mənəvi yaxınlıq bu əlaqələrin mühüm hissəsi olsa da, iki dövlətin tərəfdaşlığı yalnız həmin amillərlə məhdudlaşmır. Enerji təhlükəsizliyi, beynəlxalq nəqliyyat dəhlizləri, qarşılıqlı investisiyalar və müdafiə sahəsində əməkdaşlıq münasibətlərin strateji əhəmiyyətini daha da artırır.
Bu baxımdan, Türkiyədə ayrı-ayrı qrupların Azərbaycana qarşı səsləndirdiyi ittihamların bütövlükdə Türkiyə dövlətinin və ya cəmiyyətinin mövqeyi kimi təqdim edilməsi düzgün olmaz. Eyni zamanda, sosial şəbəkələrdə yayılan emosional çağırışların iki ölkənin ictimai rəyində anlaşılmazlıqlar yaratmaq ehtimalı da diqqətdən kənarda qalmamalıdır.
Məsələni şərh edən politoloq Rəşad Bayramov bildirib ki, Azərbaycan–Türkiyə münasibətlərinin möhkəmliyini ayrı-ayrı siyasi hadisələr və müəyyən qrupların açıqlamaları ilə qiymətləndirmək mümkün deyil. Onun sözlərinə görə, iki ölkə arasındakı əlaqələr həm ortaq tarixi və mədəni dəyərlərə, həm də uzunmüddətli dövlət maraqlarına söykənir.
Politoloq xatırladıb ki, 2021-ci ildə imzalanmış Şuşa Bəyannaməsi Azərbaycanla Türkiyə arasında strateji müttəfiqliyin mühüm hüquqi-siyasi əsaslarından biridir. Bu sənəd müdafiə, təhlükəsizlik və digər sahələrdə əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsinə zəmin yaradıb. İki ölkənin həyata keçirdiyi enerji və nəqliyyat layihələri də tərəfdaşlığın praktik nəticələrini nümayiş etdirir.
Rəşad Bayramovun fikrincə, İstanbul və Ankarada keçirilən bir neçə etiraz aksiyasının belə geniş təməllərə malik münasibətləri sarsıtması real görünmür. O vurğulayıb ki, müəyyən siyasi və dini çevrələrin mövqeyini Türkiyə cəmiyyətinin ümumi münasibəti kimi təqdim etmək ictimai rəydə yanlış təsəvvürlərin yaranmasına səbəb ola bilər.
Azərbaycanla Türkiyənin əməkdaşlığında Qarabağ məsələsi də xüsusi yer tutur. Türkiyənin Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə verdiyi siyasi dəstək, təhlükəsizlik sahəsində əlaqələrin inkişafı və birgə iqtisadi layihələrin həyata keçirilməsi iki dövlət arasındakı tərəfdaşlığın mühüm istiqamətlərindəndir. Politoloqun qənaətinə görə, bu əməkdaşlığın gələcəyini ayrı-ayrı etiraz aksiyalarında səsləndirilən şüarlar əsasında müəyyənləşdirmək doğru yanaşma deyil.
Bununla belə, ekspert ictimai müstəvidə yaranan gərginliyin mümkün risklərinə də diqqət çəkib. Onun sözlərinə görə, yoxlanılmamış məlumatların yayılması, sərt siyasi ittihamlar və emosional çıxışlar iki cəmiyyət arasında qarşılıqlı anlaşmaya mənfi təsir göstərə bilər. Xüsusilə dini mövzuların dünyəvilik və xarici siyasət məsələləri ilə əlaqələndirilərək qarşıdurma predmetinə çevrilməsi müzakirələrin daha da kəskinləşməsinə şərait yaradır.
Politoloq hesab edir ki, əsas təhlükə etiraz aksiyalarının özündən daha çox, həmin hadisələrin Azərbaycan və Türkiyə xalqları arasında qarşıdurma yaratmaq üçün istifadə olunması ehtimalıdır. Bu səbəbdən ictimai müzakirələr zamanı faktların dəqiqləşdirilməsi, fərqli mövqelərə təmkinlə yanaşılması və ayrı-ayrı şəxslərin açıqlamalarının bütöv xalqa aid edilməməsi vacibdir.
Türkiyədə Azərbaycana qarşı səsləndirilən bəzi ittihamların koordinasiyalı kampaniyanın tərkib hissəsi olub-olmaması da müzakirə edilir. Lakin belə bir prosesin konkret mərkəzdən idarə edildiyini və ya xarici qüvvələr tərəfindən təşkil olunduğunu təsdiqləmək üçün etibarlı sübutlar tələb olunur. Oxşar fikirlərin müxtəlif platformalarda yayılması özlüyündə vahid təşkilatçının mövcudluğunu sübut etmir.
Azərbaycan və Türkiyə arasında ayrı-ayrı siyasi, ictimai və ideoloji məsələlərə fərqli yanaşmaların olması mümkündür. Bu cür fikir ayrılıqlarının dövlətlərarası münasibətlərə təsir etməməsi üçün qarşılıqlı hörmətin qorunması və diplomatik dialoqun davam etdirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Hər iki ölkənin suveren qərarlarına hörmət göstərilməsi strateji tərəfdaşlığın əsas prinsiplərindən biri olaraq qalır.
Rəşad Bayramovun sözlərinə görə, Azərbaycan–Türkiyə münasibətləri tarixi yaddaş, qarşılıqlı dəstək və ortaq gələcək maraqları üzərində qurulub. “Bir millət, iki dövlət” prinsipi də məhz bu yaxınlığın siyasi və mənəvi ifadəsi kimi qəbul edilir.
Nəticə etibarilə, Türkiyədə ayrı-ayrı qrupların Azərbaycanla bağlı keçirdiyi aksiyalar və səsləndirdiyi tənqidlər iki ölkə arasındakı münasibətlərin bütün mənzərəsini əks etdirmir. Mövcud fikir ayrılıqlarının qarşılıqlı ittihamlara çevrilməməsi, ictimai müzakirələrdə faktlara üstünlük verilməsi və uzun illər ərzində formalaşmış əməkdaşlıq mexanizmlərinin qorunması həm Bakı, həm də Ankara üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Digər xəbərlər
Tarix: 14-10-2026 | Saat: 19:00
Bölmə:Özəl | çapa göndər
Son günlər Türkiyənin bəzi media platformalarında və sosial şəbəkələrində Azərbaycanla bağlı səsləndirilən sərt fikirlər iki ölkə arasındakı münasibətlər ətrafında yeni müzakirələr yaradıb. Ayrı-ayrı siyasi və dini çevrələrin Azərbaycan dövlətinin daxili siyasətinə yönəlmiş tənqidləri, İstanbul və Ankarada keçirilən etiraz aksiyaları bu prosesin mümkün nəticələri barədə sualları aktuallaşdırıb. Əsas müzakirə mövzusu isə həmin çıxışların Azərbaycan–Türkiyə strateji müttəfiqliyinə hansı dərəcədə təsir göstərə biləcəyidir.
Azərbaycanla Türkiyə arasındakı münasibətlər uzun illər ərzində formalaşmış siyasi, iqtisadi, hərbi və mədəni əməkdaşlığa əsaslanır. Ortaq tarixi köklər və mənəvi yaxınlıq bu əlaqələrin mühüm hissəsi olsa da, iki dövlətin tərəfdaşlığı yalnız həmin amillərlə məhdudlaşmır. Enerji təhlükəsizliyi, beynəlxalq nəqliyyat dəhlizləri, qarşılıqlı investisiyalar və müdafiə sahəsində əməkdaşlıq münasibətlərin strateji əhəmiyyətini daha da artırır.
Bu baxımdan, Türkiyədə ayrı-ayrı qrupların Azərbaycana qarşı səsləndirdiyi ittihamların bütövlükdə Türkiyə dövlətinin və ya cəmiyyətinin mövqeyi kimi təqdim edilməsi düzgün olmaz. Eyni zamanda, sosial şəbəkələrdə yayılan emosional çağırışların iki ölkənin ictimai rəyində anlaşılmazlıqlar yaratmaq ehtimalı da diqqətdən kənarda qalmamalıdır.
Məsələni şərh edən politoloq Rəşad Bayramov bildirib ki, Azərbaycan–Türkiyə münasibətlərinin möhkəmliyini ayrı-ayrı siyasi hadisələr və müəyyən qrupların açıqlamaları ilə qiymətləndirmək mümkün deyil. Onun sözlərinə görə, iki ölkə arasındakı əlaqələr həm ortaq tarixi və mədəni dəyərlərə, həm də uzunmüddətli dövlət maraqlarına söykənir.
Politoloq xatırladıb ki, 2021-ci ildə imzalanmış Şuşa Bəyannaməsi Azərbaycanla Türkiyə arasında strateji müttəfiqliyin mühüm hüquqi-siyasi əsaslarından biridir. Bu sənəd müdafiə, təhlükəsizlik və digər sahələrdə əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsinə zəmin yaradıb. İki ölkənin həyata keçirdiyi enerji və nəqliyyat layihələri də tərəfdaşlığın praktik nəticələrini nümayiş etdirir.
Rəşad Bayramovun fikrincə, İstanbul və Ankarada keçirilən bir neçə etiraz aksiyasının belə geniş təməllərə malik münasibətləri sarsıtması real görünmür. O vurğulayıb ki, müəyyən siyasi və dini çevrələrin mövqeyini Türkiyə cəmiyyətinin ümumi münasibəti kimi təqdim etmək ictimai rəydə yanlış təsəvvürlərin yaranmasına səbəb ola bilər.
Azərbaycanla Türkiyənin əməkdaşlığında Qarabağ məsələsi də xüsusi yer tutur. Türkiyənin Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə verdiyi siyasi dəstək, təhlükəsizlik sahəsində əlaqələrin inkişafı və birgə iqtisadi layihələrin həyata keçirilməsi iki dövlət arasındakı tərəfdaşlığın mühüm istiqamətlərindəndir. Politoloqun qənaətinə görə, bu əməkdaşlığın gələcəyini ayrı-ayrı etiraz aksiyalarında səsləndirilən şüarlar əsasında müəyyənləşdirmək doğru yanaşma deyil.
Bununla belə, ekspert ictimai müstəvidə yaranan gərginliyin mümkün risklərinə də diqqət çəkib. Onun sözlərinə görə, yoxlanılmamış məlumatların yayılması, sərt siyasi ittihamlar və emosional çıxışlar iki cəmiyyət arasında qarşılıqlı anlaşmaya mənfi təsir göstərə bilər. Xüsusilə dini mövzuların dünyəvilik və xarici siyasət məsələləri ilə əlaqələndirilərək qarşıdurma predmetinə çevrilməsi müzakirələrin daha da kəskinləşməsinə şərait yaradır.
Politoloq hesab edir ki, əsas təhlükə etiraz aksiyalarının özündən daha çox, həmin hadisələrin Azərbaycan və Türkiyə xalqları arasında qarşıdurma yaratmaq üçün istifadə olunması ehtimalıdır. Bu səbəbdən ictimai müzakirələr zamanı faktların dəqiqləşdirilməsi, fərqli mövqelərə təmkinlə yanaşılması və ayrı-ayrı şəxslərin açıqlamalarının bütöv xalqa aid edilməməsi vacibdir.
Türkiyədə Azərbaycana qarşı səsləndirilən bəzi ittihamların koordinasiyalı kampaniyanın tərkib hissəsi olub-olmaması da müzakirə edilir. Lakin belə bir prosesin konkret mərkəzdən idarə edildiyini və ya xarici qüvvələr tərəfindən təşkil olunduğunu təsdiqləmək üçün etibarlı sübutlar tələb olunur. Oxşar fikirlərin müxtəlif platformalarda yayılması özlüyündə vahid təşkilatçının mövcudluğunu sübut etmir.
Azərbaycan və Türkiyə arasında ayrı-ayrı siyasi, ictimai və ideoloji məsələlərə fərqli yanaşmaların olması mümkündür. Bu cür fikir ayrılıqlarının dövlətlərarası münasibətlərə təsir etməməsi üçün qarşılıqlı hörmətin qorunması və diplomatik dialoqun davam etdirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Hər iki ölkənin suveren qərarlarına hörmət göstərilməsi strateji tərəfdaşlığın əsas prinsiplərindən biri olaraq qalır.
Rəşad Bayramovun sözlərinə görə, Azərbaycan–Türkiyə münasibətləri tarixi yaddaş, qarşılıqlı dəstək və ortaq gələcək maraqları üzərində qurulub. “Bir millət, iki dövlət” prinsipi də məhz bu yaxınlığın siyasi və mənəvi ifadəsi kimi qəbul edilir.
Nəticə etibarilə, Türkiyədə ayrı-ayrı qrupların Azərbaycanla bağlı keçirdiyi aksiyalar və səsləndirdiyi tənqidlər iki ölkə arasındakı münasibətlərin bütün mənzərəsini əks etdirmir. Mövcud fikir ayrılıqlarının qarşılıqlı ittihamlara çevrilməməsi, ictimai müzakirələrdə faktlara üstünlük verilməsi və uzun illər ərzində formalaşmış əməkdaşlıq mexanizmlərinin qorunması həm Bakı, həm də Ankara üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Xəbəri paylaş
Digər xəbərlər
