Danışmadan danışırlar: Bu adada insanlar kilometrlərlə uzaqdan fitlə ünsiyyət qurur
Tarix: 10-08-2026 | Saat: 19:13
Bölmə:Özəl | çapa göndər
İspaniyanın Kanar adalarına daxil olan La Qomera adasında əsrlərdir qorunub saxlanılan qeyri-adi ünsiyyət üsulu dünyanın ən maraqlı mədəni irslərindən biri hesab olunur. “Silbo Qomero” adlanan sistemdə adi danışıq səsləri fitə çevrilir və bununla mürəkkəb mesajları kilometrlərlə uzağa çatdırmaq mümkün olur.
Bu ünsiyyət formasının yaranmasında adanın coğrafiyası mühüm rol oynayıb. La Qomeranın sıldırım dağları, dərin dərələri və bir-birindən uzaqda yerləşən yaşayış məntəqələri keçmişdə insanların əlaqə saxlamasını çətinləşdirirdi. Adi insan səsinin yetmədiyi məsafələrdə isə güclü fit səsləri olduqca effektiv vasitəyə çevrilib.
Silbo Qomero sadəcə müxtəlif fitlərin ardıcıllığı deyil. Danışıq dilindəki səslər xüsusi ton, yüksəklik, fasilə və ritmlər vasitəsilə kodlaşdırılır. Sistemi yaxşı mənimsəyən insanlar gündəlik söhbətlərdən tutmuş xəbərlərə və daha mürəkkəb cümlələrə qədər müxtəlif məlumatları qarşı tərəfə ötürə bilirlər.
Fit səslərinin açıq və dağlıq ərazilərdə uzaq məsafələrə yayılması Silbonu keçmişdə adanın təbii rabitə vasitəsinə çevirib. İnsanlar bir dərədən digərinə getmədən, uzaqdakı şəxslərə məlumat çatdırmaq üçün bu üsuldan istifadə ediblər.
Müasir rabitə vasitələrinin, xüsusilə telefonların yayılması ilə Silbo Qomeroya gündəlik ehtiyac azalıb. Bir müddət bu qədim ənənənin tamamilə yoxa çıxacağı ilə bağlı narahatlıq yaranıb. Lakin ada sakinləri və yerli qurumlar unikal irsin gələcək nəsillərə ötürülməsi üçün addımlar atıblar.
1999-cu ildən etibarən Silbo Qomero La Qomera məktəblərində uşaqlara öyrədilməyə başlanıb. Bununla da fitlə ünsiyyət yalnız yaşlı nəslin yaddaşında qalan ənənə olmaqdan çıxaraq yeni nəsillərə ötürülən canlı mədəni irsə çevrilib.
2009-cu ildə isə Silbo Qomero UNESCO-nun Bəşəriyyətin Qeyri-Maddi Mədəni İrsinin Reprezentativ Siyahısına daxil edilib. Bu gün də La Qomerada uşaqlar fitlə “danışmağı” öyrənir və yüzillər əvvəl yaranmış bu qeyri-adi ünsiyyət sisteminin yaşamasını təmin edirlər.
Silbo Qomero insanın yaşadığı təbiətə necə uyğunlaşmasının heyrətamiz nümunəsidir. La Qomeranın dağları insanların ünsiyyətinə maneə olmaq əvəzinə tamamilə fərqli bir “dilin” yaranmasına səbəb olub və əsrlər sonra belə həmin fit səsləri adanın dərələri boyunca eşidilməyə davam edir.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Digər xəbərlər
Tarix: 10-08-2026 | Saat: 19:13
Bölmə:Özəl | çapa göndər
İspaniyanın Kanar adalarına daxil olan La Qomera adasında əsrlərdir qorunub saxlanılan qeyri-adi ünsiyyət üsulu dünyanın ən maraqlı mədəni irslərindən biri hesab olunur. “Silbo Qomero” adlanan sistemdə adi danışıq səsləri fitə çevrilir və bununla mürəkkəb mesajları kilometrlərlə uzağa çatdırmaq mümkün olur.
Bu ünsiyyət formasının yaranmasında adanın coğrafiyası mühüm rol oynayıb. La Qomeranın sıldırım dağları, dərin dərələri və bir-birindən uzaqda yerləşən yaşayış məntəqələri keçmişdə insanların əlaqə saxlamasını çətinləşdirirdi. Adi insan səsinin yetmədiyi məsafələrdə isə güclü fit səsləri olduqca effektiv vasitəyə çevrilib.
Silbo Qomero sadəcə müxtəlif fitlərin ardıcıllığı deyil. Danışıq dilindəki səslər xüsusi ton, yüksəklik, fasilə və ritmlər vasitəsilə kodlaşdırılır. Sistemi yaxşı mənimsəyən insanlar gündəlik söhbətlərdən tutmuş xəbərlərə və daha mürəkkəb cümlələrə qədər müxtəlif məlumatları qarşı tərəfə ötürə bilirlər.
Fit səslərinin açıq və dağlıq ərazilərdə uzaq məsafələrə yayılması Silbonu keçmişdə adanın təbii rabitə vasitəsinə çevirib. İnsanlar bir dərədən digərinə getmədən, uzaqdakı şəxslərə məlumat çatdırmaq üçün bu üsuldan istifadə ediblər.
Müasir rabitə vasitələrinin, xüsusilə telefonların yayılması ilə Silbo Qomeroya gündəlik ehtiyac azalıb. Bir müddət bu qədim ənənənin tamamilə yoxa çıxacağı ilə bağlı narahatlıq yaranıb. Lakin ada sakinləri və yerli qurumlar unikal irsin gələcək nəsillərə ötürülməsi üçün addımlar atıblar.
1999-cu ildən etibarən Silbo Qomero La Qomera məktəblərində uşaqlara öyrədilməyə başlanıb. Bununla da fitlə ünsiyyət yalnız yaşlı nəslin yaddaşında qalan ənənə olmaqdan çıxaraq yeni nəsillərə ötürülən canlı mədəni irsə çevrilib.
2009-cu ildə isə Silbo Qomero UNESCO-nun Bəşəriyyətin Qeyri-Maddi Mədəni İrsinin Reprezentativ Siyahısına daxil edilib. Bu gün də La Qomerada uşaqlar fitlə “danışmağı” öyrənir və yüzillər əvvəl yaranmış bu qeyri-adi ünsiyyət sisteminin yaşamasını təmin edirlər.
Silbo Qomero insanın yaşadığı təbiətə necə uyğunlaşmasının heyrətamiz nümunəsidir. La Qomeranın dağları insanların ünsiyyətinə maneə olmaq əvəzinə tamamilə fərqli bir “dilin” yaranmasına səbəb olub və əsrlər sonra belə həmin fit səsləri adanın dərələri boyunca eşidilməyə davam edir.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Xəbəri paylaş
Digər xəbərlər
10-08-2026
