Trampın böyük gəlir planı ABŞ büdcəsi üçün YÜKƏ ÇEVRİLDİ – 166 milyard dollar geri qaytarılacaq
Tarix: 21-08-2026 | Saat: 18:44
Bölmə:Özəl | çapa göndər
ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyasının dövlət büdcəsinə böyük gəlirlər gətirəcəyini açıqladığı tarif siyasəti gözlənilməz maliyyə problemi ilə üzləşib. Tariflərdən əldə ediləcək vəsaitlə vergilərin azaldılması və dövlət borcunun aşağı salınması planlaşdırılsa da, yaranmış hüquqi vəziyyət bunun əks nəticə verməsi riskini ortaya çıxarıb.
“The New York Times”ın köşə yazarı Stiven Rattnerin hesablamasına görə, əsas problem məhkəmə qərarlarından qaynaqlanır. ABŞ Ali Məhkəməsinin Tramp administrasiyasının tətbiq etdiyi tariflərin böyük hissəsini qanunsuz hesab etməsindən sonra şirkətlərin ödədiyi bəzi vəsaitlərin geri qaytarılması məsələsi ortaya çıxıb.
ABŞ Maliyyə Nazirliyinin məlumatlarına əsaslanan hesablamaya görə, yeni tariflərin 2026-cı ildə federal büdcəyə təxminən 121 milyard dollar gəlir gətirməsi gözlənilirdi. Lakin şirkətlərə qaytarılmalı vəsaitin təxminən 166 milyard dollara çatacağı bildirilir.
Bu rəqəmlər təsdiqlənərsə, büdcə baxımından təxminən 45 milyard dollarlıq mənfi fərq yaranır. Beləliklə, böyük əlavə gəlir mənbəyi kimi təqdim olunan tarif siyasəti ən azı qısamüddətli dövrdə federal maliyyəyə əlavə təzyiq yarada bilər.
Məsələnin digər mühüm tərəfi amerikalı istehlakçılarla bağlıdır. Tarifləri hüquqi baxımdan idxalçı şirkətlər ödəsə də, biznes bu xərclərin müəyyən hissəsini məhsulların qiymətlərinə əlavə edə bilir. Tariflərin geri qaytarılması isə birbaşa həmin ödənişləri etmiş şirkətlərə şamil olunur. Məhsulları daha yüksək qiymətə almış istehlakçılar üçün eyni formada avtomatik kompensasiya mexanizmi nəzərdə tutulmur.
Bütün bunlar ABŞ dövlət borcunun tarixi səviyyələrə yüksəldiyi bir dövrdə baş verir. Açıqlanan göstəricilərə görə, ölkənin ümumi dövlət borcu ilk dəfə 40 trilyon dollar həddini keçib. Müqayisə üçün, 2017-ci ildə göstərici təxminən 20 trilyon dollar səviyyəsində idi.
Bununla belə, ABŞ borcunun ikiqat artmasını yalnız hazırkı Tramp administrasiyasının siyasəti ilə əlaqələndirmək düzgün olmazdı. Borcun artmasında əvvəlki administrasiyaların büdcə siyasəti, pandemiya dövründə həyata keçirilən böyük dövlət xərcləri, sosial proqramlar, faiz xərcləri və digər uzunmüddətli amillər də mühüm rol oynayıb.
Uzunmüddətli proqnozlar isə Vaşinqton üçün problemin bununla bitmədiyini göstərir. Konqresin Büdcə İdarəsinin hesablamalarına əsasən, mövcud maliyyə trayektoriyası ciddi şəkildə dəyişməzsə, büdcə kəsirləri və dövlət borcunun iqtisadiyyata nisbəti qarşıdakı illərdə yüksək səviyyədə qalacaq.
Beləliklə, Tramp administrasiyasının büdcəyə böyük vəsait gətirəcəyini gözlədiyi tarif siyasəti hüquqi qərarlar və geri ödənişlər səbəbindən gəlir mənbəyindən əlavə xərc riskinə çevrilib. İndi əsas suallardan biri Vaşinqtonun milyardlarla dollarlıq geri ödənişlərin büdcəyə təsirini hansı vasitələrlə kompensasiya edəcəyidir.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Digər xəbərlər
Tarix: 21-08-2026 | Saat: 18:44
Bölmə:Özəl | çapa göndər
ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyasının dövlət büdcəsinə böyük gəlirlər gətirəcəyini açıqladığı tarif siyasəti gözlənilməz maliyyə problemi ilə üzləşib. Tariflərdən əldə ediləcək vəsaitlə vergilərin azaldılması və dövlət borcunun aşağı salınması planlaşdırılsa da, yaranmış hüquqi vəziyyət bunun əks nəticə verməsi riskini ortaya çıxarıb.
“The New York Times”ın köşə yazarı Stiven Rattnerin hesablamasına görə, əsas problem məhkəmə qərarlarından qaynaqlanır. ABŞ Ali Məhkəməsinin Tramp administrasiyasının tətbiq etdiyi tariflərin böyük hissəsini qanunsuz hesab etməsindən sonra şirkətlərin ödədiyi bəzi vəsaitlərin geri qaytarılması məsələsi ortaya çıxıb.
ABŞ Maliyyə Nazirliyinin məlumatlarına əsaslanan hesablamaya görə, yeni tariflərin 2026-cı ildə federal büdcəyə təxminən 121 milyard dollar gəlir gətirməsi gözlənilirdi. Lakin şirkətlərə qaytarılmalı vəsaitin təxminən 166 milyard dollara çatacağı bildirilir.
Bu rəqəmlər təsdiqlənərsə, büdcə baxımından təxminən 45 milyard dollarlıq mənfi fərq yaranır. Beləliklə, böyük əlavə gəlir mənbəyi kimi təqdim olunan tarif siyasəti ən azı qısamüddətli dövrdə federal maliyyəyə əlavə təzyiq yarada bilər.
Məsələnin digər mühüm tərəfi amerikalı istehlakçılarla bağlıdır. Tarifləri hüquqi baxımdan idxalçı şirkətlər ödəsə də, biznes bu xərclərin müəyyən hissəsini məhsulların qiymətlərinə əlavə edə bilir. Tariflərin geri qaytarılması isə birbaşa həmin ödənişləri etmiş şirkətlərə şamil olunur. Məhsulları daha yüksək qiymətə almış istehlakçılar üçün eyni formada avtomatik kompensasiya mexanizmi nəzərdə tutulmur.
Bütün bunlar ABŞ dövlət borcunun tarixi səviyyələrə yüksəldiyi bir dövrdə baş verir. Açıqlanan göstəricilərə görə, ölkənin ümumi dövlət borcu ilk dəfə 40 trilyon dollar həddini keçib. Müqayisə üçün, 2017-ci ildə göstərici təxminən 20 trilyon dollar səviyyəsində idi.
Bununla belə, ABŞ borcunun ikiqat artmasını yalnız hazırkı Tramp administrasiyasının siyasəti ilə əlaqələndirmək düzgün olmazdı. Borcun artmasında əvvəlki administrasiyaların büdcə siyasəti, pandemiya dövründə həyata keçirilən böyük dövlət xərcləri, sosial proqramlar, faiz xərcləri və digər uzunmüddətli amillər də mühüm rol oynayıb.
Uzunmüddətli proqnozlar isə Vaşinqton üçün problemin bununla bitmədiyini göstərir. Konqresin Büdcə İdarəsinin hesablamalarına əsasən, mövcud maliyyə trayektoriyası ciddi şəkildə dəyişməzsə, büdcə kəsirləri və dövlət borcunun iqtisadiyyata nisbəti qarşıdakı illərdə yüksək səviyyədə qalacaq.
Beləliklə, Tramp administrasiyasının büdcəyə böyük vəsait gətirəcəyini gözlədiyi tarif siyasəti hüquqi qərarlar və geri ödənişlər səbəbindən gəlir mənbəyindən əlavə xərc riskinə çevrilib. İndi əsas suallardan biri Vaşinqtonun milyardlarla dollarlıq geri ödənişlərin büdcəyə təsirini hansı vasitələrlə kompensasiya edəcəyidir.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Xəbəri paylaş
Digər xəbərlər
21-08-2026
